Çevre Ekoloji ve İklim kategorisinde yer alan içerikler

Dünya bir gıda krizinin ortasında. Tükettiğimiz gıda maddelerinin su ayakizi, karbon ayakizi kısacası ekolojik ayakizi muazzam boyutlara ulaşıyor. Sürdürülebilir bir biçimde beslenme için tarım, gıda ve tüketim sistemlerinde bir evrime ve süreçte agroekolojiye ihtiyacımız var. Norwegian University of Life Sciences’tan agroekolojist İdil Akdöş agroekolojinin felsefesini, uygulamalarnıı ve doğayla uyumlu sosyal hareketlerini anlatıyor. Başka bir gıda ve tarım, başka bir dünya mümkün! Değişmek ve değiştirmek gerçekten mümkün. 

Ümit Şahin, Yunanistan Yeşilleri’nden Ekolojist Yeşil Parti üyesi Mihail Bakas ile  Yunanistan'daki son yangınlarını ve bu yangınların iklim değişikliği ile doğrudan bağlantısını konuştu.

“İnsanlığın tarihinde benzersiz bir an içinde yaşadığımız olgusunu ne kadar vurgulasak az. Aslında, 1945’ten beri bu ânın içindeyiz biz. 1945’te insanın tarihi dramatik biçimde değişti. 1945 Ağustosu’nda insanlar, yere göğe sığdırılamayan o zekâlarıyla Yeryüzü’nde hayatı yok etme aracını icat ettiklerini ispatladılar... 1945’te sadece nükleer çağa değil, jeologların Antroposen (İnsançağı) dedikleri yeni bir jeolojik çağa girdiğimizi bilmiyorduk."

Orman Fakültesi Orman Botaniği Anabilim Dalı Başkanı ve ÇEKÜL Yüksek Danışma Kurulu Üyesi Prof. Dr. Ünal Akkemik ile aşırı yapılaşma yüzünden "hassas" durumda olan İstanbul'un doğal bitkilerini konuşuyoruz...

Kömür santrallerinin tarıma etkileri nedir? Ziraat Mühendisleri Odası Genel Başkanı Özden Güngör anlatıyor. Güngör, son 5 yılda Bakanlıklar ve çeşitli kurumlara açtıkları iptal davaları sayısının 200'ü bulduğunu belirtiyor ve "Artık bir hukuk bürosu gibi çalışır hale geldik" diyor. 

Torunlarımız görürse ürkerler diye korktuğumuz o yaratıklar havaya uçup gittiler: kötümserlerin bile öngördüğünden daha hızlı olup bitti bu.

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın 2016 verileri üzerinden hazırladığı Türkiye Çevre Sorunları ve Öncelikleri Değerlendirme Raporu’na göre; ülke genelinde, 30 ilde su kirliliği, 26 ilde hava kirliliği, 21 ilde atıklar, 3 ilde gürültü kirliliği, 1 ilde de erozyon öncelikli çevre sorunları olarak ifade edilmiş. Su kirliliğinin 1.,2. ve 3. sırada sorun olan il sayısının toplamı 76. Su kirliliğinin birinci öncelikli sorun olduğu illerin yer aldığı havzalar ise Meriç-Ergene, Marmara, Susurluk, Gediz, Kızılırmak-Yeşilırmak, Doğu Karadeniz, Çoruh ve Van Gölü Havzaları.  Özetle 2016 yılı verileriyle Türkiye genelinde birinci öncelikli sorun: Su kirliliği.

Başta komşumuz Yunanistan'da 81 kişinin hayatını kaybettiği yangın olmak üzere, küresel ölçekte görülen ve can kayıplarına neden olan olağanüstü sıcak hava dalgaları, İsveç'te ve Kuzey Kutup Dairesi'nde bugüne dek pek de sık karşılaşılmayan orman yangınları gibi bir çırpıda sayabildiğimiz, ama daha niceleri ile karşı karşıya olduğumuz yangın, kuraklık, sel felaketlerinin ve aşırı hava olaylarının küresel iklim değişikliği ile olan ilişkisini 350.org'dan Mahir Ilgaz'la konuştuk.

Ekolojik krizle boğuştuğumuz bu yüzyılda adı daha çok telaffuz edilmeye başlanan “Küresel Yeryüzü Anayasacılığı” akımını ele aldığımız bu programda, konuğumuz avukat Rana Göksu ile doğanın tarihsel süreçte hukukun neresinde yer aldığı ve günümüzde nerede konumlandırıldığı gibi önemli sorulara cevap aradık. 

Yunanistan'daki yangında ölü sayısı en az 74’e yükseldi, Mati sahilinde alevlerden kaçamayacaklarını anlayan 26 kişi birbirlerine sarılarak ölümü kucaklamayı seçti, Güney Asya ülkesi Laos'da aşırı yağışlar, seller ve heyelan sonucu çevreci hareketin yıllardır karşı çıktığı hidroelektrik santrallerden biri sonunda çöktü, yüzlerce kişi kayboldu, 6600 kişi yersiz yurtsuz kaldı, Japonya'da yaşanan sel baskınlarında en az 225 kişi hayatını kaybetti, 13 kişi hâlâ kayıp, 8 milyondan fazla insana da evlerini tahliye etmeleri uyarısı ya da emri gönderildi.  Türkiye'de ise mevsim normalleri dışında yağışlar devam ediyor. 

Kültür Turizm Bölgesi ilan edilen Saros Körfezi'ne yapılması planlanan doğalgaz merkezi, liman ve boru hattı sebebiyle tarım arazileri, ormanlar ve kıyılar tehdit altında. Yapılması planlanan "Saros FSRU Gemi İskelesi" projesi kamuya ait bir şirket olan BOTAŞ tarafından yürütülüyor ve boru hattı ile ilgili bir ÇED süreci işlemiyor. Yeşil Bülten'de Ergene ve Trakya Platformu üyelerinden Avukat Bülent Kaçar ile birlikte Saros Körfezi'ni tehdit eden bu projeyi konuştuk.

Bu hafta Su Müştereği programında İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi Toprak İlmi ve Ekoloji Anabilim Dalı’ndan, öğretim görevlisi Prof. Dr. Doğanay Tolunay ile 5 Haziran'da Trakya Platformu tarafından gerçekleştirilen "Trakya’da Çevre Sempozyumu" hakkında konuştuk.

Soma'nın bir enerji havzası olarak ilan edilmesiyle paralel okunabilecek Soma Katliamı Davası kararı birbirlerini tamamlıyorlar gibi gözüküyor. Tarımın sistemlice bitirilmesiyle madenciliğe mahkum edilen kentte, ölümler de doğa da yok sayılacak gibi gözüküyor. 

Tüm zamanlarda asalet ve zarafet sembolü olan, dünyanın belki de en çok sevilen çiçeği Orkidelerden konuşuyoruz. Bin bir türlü renkte, göz alıcı formlarda karşımıza çıkan, her tür zor şartlarda bile olanca güzelliğiyle açan, kırılgan, zarif ama öte yandan da son derece dayanıklı çiçekler bunlar…Orkide, 26.000’e ulaşan tür çeşitliliğiyle, çiçek açan bitkiler arasında tartışmasız en kalabalık ailelerden birine sahip.

9 Temmuz 2018 tarihli Resmi Gazete'nin mükerrer sayısında yayımlanan 702 sayılı Nükleer Düzenleme Kurumu'nun Teşkilat ve Görevleri ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname’yle kurulan, kısa adıyla NDK Türkiye’de nükleer enerjide tek yetkili kurum oldu. Yeşil Bülten'de Avukat Arif Ali Cangı ile bu yeni dönemi ve kararnameye itirazları konuştuk.

Denizlerimiz kirleniyor. Bu kirliliğin en önemli nedenlerin başında hızla artan plastik kullanımı geliyor. Peki, hızla büyüyen plastik kirliliği gezegenimiz ve insanlık için ne anlama geliyor? Bir plastik şişenin ömrü gerçekten 450 sene olabilir mi? Mikroplastik dediğimiz parçalanmış ve ufalmış plastik parçaları nasıl bir ekolojik yıkıma neden oluyor? Denizlerimiz kirliyken bedenlerimiz temiz kalabilir mi? Tüm bu sorular ve daha fazlasını Sudan Gelen'e konuk olan Almanya'daki Alfred Wegener Enstitüsü'nden Mine Tekman ile konuştuk.

Bitkilerin zeki ve sosyal varlıklar olduğunu, zorluklara karşı strateji geliştirerek evrim basamaklarını başarıyla geçtiğini söyleyen birçok araştırma var. Bitkiler akıllı canlılar mı gerçekten? Sorun çözebilir ya da çevreleriyle yani diğer bitkilerle, böceklerle ya da daha gelişmiş hayvanlarla iletişim kurabilir mi? Yoksa pasif ve hissedemeyen, mekanik ve rastlantısal hareket eden organizmalar mı sadece?

Bu haftaki Su Müştereği'nde küresel ısınmanın sonucu olarak giderek artan sıklıkta ve şiddette karşımıza çıkan kuraklık ve sel felaketleri ile bunların neden olduğu ekonomik ve toplumsal sonuçları konuştuk. Son iki hafta içerisinde dünya genelinde küresel ısınmanın tetiklediği ama kentleşme, yoksulluk ve hükümet politikalarıyla da birleşen nedenlerden ötürü çeşitli sel felaketleri ve kuraklık haberleri medyada yer aldı. Bu haberlere çeşitli raporlar da eşlik etti. Biz de bu haber ve raporları sizler için derledik

Geçen sene bir video projesi için Hansen ile bir röportaj yaptım. Kendisine gençlere bir mesajı olup olmadığını sordum. “Basit şey şu,” dedi. “Arkamızda böylesine lanet olası [s..tirici] bir enkaz bıraktığımız için özür dilerim.” Acaba bundan daha açık ve net bir mesaj olabilir mi?

Açık Yeşil'de bu hafta Yeşil Düşünce Derneği'nden Sevil Turan konuğumuzdu. Sevil Turan'la yenilenebilir enerji kooperatifleri, dağıtık  yenilenebilir enerji üretimi, yurttaşın enerji santrali gibi kavramlardan yola çıkarak genel olarak enerji demokrasisi hakkında ve Yeşil Düşünce Derneği'nin bu konudaki projelerini ve çalışmalarını konuştuk.

Çocukluğunda gürül gürül akan o dere kupkuru kalmış. Mardin'in Akarsu beldesine o güzel ismini veren dere akmaz olmuş şimdi. Sudan Gelen'e konuk olan Adnan Mirhanoğlu anlatıyor: Derenin kurumasının nedeni sadece iklim değişikliği değil dereyi besleyen yeraltı sularının büyük ölçekte üretim yapan ve su kuyularını tam kapasite kullanan çiftçiler de. Geleceğimizin garantisi yeraltı sularımızın hali-i ahvalini gelin bizden dinleyin dedik... 

Konuğumuz Umut Kocagöz ile gıdayı bir müşterek olarak nasıl tanımlayabileceğimizden, gıdayı bir müşterek olarak tanımlamanın önemine, dünyada ve Türkiye’de gelişen gıda müştereklerinin mücadele deneyimlerine, Türkiye’de gıda sorunun geldiği noktadan gıdayı müşterekler siyasetinin parçası haline getirmek için neler yapılabilineceğine dair konuştuk.