Yerden Yüksek

Şehir Dedektifi, çocukların mekânsal haklarına odaklanan ve çocuk dostu şehirlerin oluşması için hak izleme çalışmaları yürüten, tasarım araçları geliştiren, ortaklıklar ve ağlar oluşturan ve çocuk katılımını mümkün kılacak yöntemler üreten bir kolektif. Programda Şehir Dedektifi ekibinden İrem Duygu Tiryaki, Hakan Ilıkoba ve Dilara Karaman kolektifin üretimlerini ve son dönemde gerçekleşen Flora İstanbul projesini aktarıyor.

Yerden Yüksek yeni yayın dönemine yeni bir programcıyla merhaba diyor. Kent tarihçisi Mehmet Kentel, Gizem Kıygı'yla birlikte bundan sonra kentin kent aşırı gündemini bizimle tutacak. 
Yeni yayın döneminin ilk bölümünde Mehmet Kentel'in kent ve çevre tarihi kesişimindeki üretimlerini, akademik çalışmalarından sergi projelerine uzanan örneklerle dinliyoruz. 

Toplumsal belgesel fotoğrafçısı Ci Demi ve Onagöre'den Ali Taptık'la fırında taze pişen Tefrika İstanbul 003: Şehir Fikri yayını üzerine sohbet ediyoruz.

İzmir depremde açılan yaralarını sarmaya çalışıyor. Yeni düzenlemeler, yeni plan notları, yeni konut projeleri ile kentin geleceğini belirleyen kararlar alınıyor. Şehir Plancıları Odası İzmir Şube'nin yaptığı araştırmaya göre İzmir'de 729 bin konut fazlası var. Bu 2.2 milyonluk nüfusun yaşayabileceği bir alan demek. Kentsel gelişmede afetler ve nüfus öngörüleri ne kadar sağlıklı yapılıyor, konut üretimi kentlere nasıl yükler getiriyor, kentlerin içinde hayalet kentler mi yaratıyoruz? İzmir'de deprem sonrası gelişmeleri şehir plancısı Zafer Mutluer ile değerlendiriyoruz.

İstanbul Açık Şehir: Kentsel Modernitenin Endişelerini Sergilemek, Metis'ten taze çıktı. Yazılı basına, fotoğraflara, filmlere, mimari miras sergilerine ve tema parklara odaklanan kitap ortak temsil pratikleri aracılığıyla bu tasvirler arasındaki bağı araştırıyor. Farklı geçmiş anlatıları üzerinden gelecek tahayyülünün nasıl oluşturulduğunu ortaya koyuyor. İstanbul Açık Şehir'in hikâyesini yazarı İpek Türeli'den dinliyoruz.

"Hafıza-i Beşer: Osmanlı Yazmalarından Hikâyeler" sergisi, araya pandemiyi sığdıran iki buçuk yıllık macerasının ardından 28 Mayıs'ta sona eriyor. İstanbul Araştırmaları Enstitüsü'nün elyazmalarından oluşturulan sergi, Osmanlı'nın okuma kültürünü, okuma mekânlarını, çokdilli ve çok katmanlı bir bakışla okumayı öneriyor. Hafıza-i Beşer'in küratörü Mehmet Kentel, Hafıza-i Beşer'i anlatıyor. 

2022'de öne çıkan yayınları, etkinlikleri ve kentsel gelişmeleri değerlendiriyoruz.

Elektronik müziğin öncülerinden İlhan Mimaroğlu ve aktivist Güngör Mimaroğlu'nun yaşamını konu eden Mimaroğlu belgeseli izleyiciye aynı zamanda dönemsel bir New York anlatısı sunuyor. İlhan Mimaroğlu'nun görsel ve işitsel arşivinden kurgulanan belgesel, sanatçının kent yaşamının, kentte dikkatini çeken gelişmelerin "kurgusal ve sinematografik" olarak tarif edilen müziğiyle iç içe geçme biçimlerini ortaya koyuyor. Arşivden belgesele uzanan yolculuğu filmin yönetmeni Serdar Kökçeoğlu ile konuşuyoruz. 

Dijital mekânlar mekân mıdır? Pandemi deneyimi mekânla ilişkimizi kökten değiştirdi. Dijital ortamlar artık hayatımızın doğal bir parçası. Çocuklar için önerilen ekran süreleri uzadı. Her gün yeni dijital deneyimlerle karşılaşıyoruz. Oyun bu deneyimler için de anahtar kelime. Peki dijital mekânlarla gerçek mekânlar arasında nasıl yeni ilişkiler kuruluyor? Öğrenme bu hibrit mekânsallıklardan nasıl etkileniyor? Dijital entegrasyonlu öğrenme alanları üzerine çalışmalar yürüten tasarımcı Dr. İpek Kay, geliştirdiği Play Monnom projesiyle dijital ve gerçek mekânlar arasında bedenle kurduğu performatif oyun deneyimlerini anlatıyor. 

Tematik kutu oyunlarının sömürgecilik ve coğrafi bilginin popülerleşmesiyle olan ilişkisi nedir? Bu oyunlar çocukların evlere kapatılmasında nasıl bir rol oynadı?
Yerden Yüksek'te mikrofonu Mehmet Kentel devralıyor ve oyunlar tarihine dair tefrikalar başlıyor! 

Gizem Kıygı ve Mehmet Kentel, İstanbul çalışmaları üzerine tek akademik dergi olan ve İstanbul Araştırmaları Enstitüsü'nün yayınladığı YILLIK: Annual of Istanbul Studies'in dördüncü sayısı üzerine konuşuyor.

Yerden Yüksek'te Gizem Kıygı, çocuklarla ekoloji çalışmalarını, doğayla oyunu ve eko-fobiyi aşmanın oyunlu yollarını Ekolojik Çocuklar Atölyesi'nden Nur Akdemir'le konuşuyor.

Yerden Yüksek iki haftada bir Çarşamba akşamları 19:00'da Açık Dergi içinde, herkesi çocuklar ve mekan ilişkisi üzerine düşünmeye çağırıyor.