Kültürel Miras Ve Koruma: Kim İçin? Ne İçin?

“Kültürel Miras ve Koruma: Kim için? Ne için? programımızın 18 Ekim tarihli kaydında Assos’ta yaşayan kent hakları aktivisti Cem Tüzün ile “kaya ıslahı” adı altında yapılan uygulamanın detaylarını konuştuk.

Arkeolog Mehmet Özdoğan ile Şanlıurfa Neolitik Çağ Araştırmaları Projesi’ndeki 'Taş tepeler' kazısı bulgularını ve neolitik tanımlarının nasıl değiştiğini konuştuk.

Bu hafta programımıza 2008 yılından bu yana Kıbrıs’ta faaliyetlerini yürütmekte olan iki taraflı Kültürel Miras Teknik Komitesi eş başkanı Ali Tuncay konuk oldu. 

Kültürel Kültürel Miras ve Koruma: Kimin için? Ne İçin? programının 28 Aralık 2020 tarihli nüshasında konuğumuz Behiç Ak’la İstanbul’un vapurlarını konuştuk.

Konuğumuz Doç. Dr. Gül Köksal ile şehrimizde sürmekte olan ”büyük” projelerden biri, Haliç Tersanelerinde yapılmak istenen dönüşüm üzerine konuştuk. 

20. yüzyıl kültür mirasının korunması bağlamında Ankara’nın bir kültür mirası alanı olan Saraçoğlu Mahallesi’nde “yenileme, canlandırma ve yaşatarak koruma” başlığı ile yapılan müdahaleleri ve mahallede yaşanmakta olan süreci konuştuk. 

İlk programımızda rekonstrüksiyon kavramı üzerine konuştuk. “Bir kültür varlığını, bir yapıyı yeniden yapmak” anlamına gelen bu kavram, koruma yaklaşımının tam ters ucunda yer alıyor. Bugünlerde rekonstrüksiyonu yapılmak üzere yıkıma uğrayan kültürel varlık haberleri ile sıklıkla karşılaşıyoruz. 

Türkiye’de kültür mirası olarak nelerin korunacağına ilişkin kararları Kültür ve Turizm Bakanlığı ve Kültür Varlıklarını Koruma Kurulları karar veriyor. 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu ile teşkil edilen, kısa adı ile Koruma Kurullarının, görevlerinin ve sorumluluklarının neler olduğunu ve bu kurullarda karar verenlerin kimler olduğunu, nasıl atandıklarını, kararların nasıl alındığını ele alıyoruz. 

Konuğumuz Aylin Öney Tan ile yemek kültürlerinin insanları nasıl birleştirdiğini, ortaklaştırdığını; bu mirasın ve bilgi birikiminin iklim krizinden çıkış için nasıl yol gösterici olabileceğini konuştuk.

UNESCO Dünya Miras Komitesi (DMK) kararlarında bilimsel tutum ne derecede etkili, siyasi yaklaşımlar ne derecede belirleyici olabiliyor? Programda DMK’nın yapısına, karar süreçlerine ve geçtiğimiz günlerde yapılan 44. Oturumda alınan önemli kararlara bakıyoruz. Malatya, Arslantepe Höyüğü’nün Dünya Miras Listesi’ne kaydedilmesini kutluyoruz!

Kültürel miras alanında çalışan uzmanların ve karar vericilerin kültürel miras hakkını insan haklarının bir parçası olarak ele almaları suretiyle kültürel ifadelerin çoğullaşması, toplumların demokratikleşmesi ve barışçıl, bir arada yaşamın gelişmesi yönünde önemli adım atılacaktır. 
Bu bağlamda insan hakları, kültürel haklar, kültürel miras hakkı üzerine konuşuyoruz.

Bu programda, Milli Saraylar İdaresi tarihinde, 1980’li yıllardan başlayarak 25 yıl boyunca çok önemli bir rol oynamış Prof. Dr. Metin Sözen ile kendisinin Milli Sarayları o dönem nasıl canlandırdığını, eğitimi, araştırmayı ve bilimsel çalışmaları merkezine alan bu yeni yapılanma fikrini hayata geçirerek bu miras değerlerinin kapılarını nasıl herkese açtığını ele alıyoruz.  

Ankara’da birçok modern mimarlık eseri Melih Gökçek döneminden bu yana yıkım süreci yaşadı ve yaşıyor. Ankara’nın Cumhuriyetle birlikte başkent olması sürecinde inşa edilen ve çoğu yarışma ile elde edilmiş önemli mimarların eseri olan kamu yönetimi yapılarının birer birer neden yıkıldıklarını konuğumuz ODTÜ Mimarlık Fakültesi öğretim üyesi ve Docomomo_TR Ankara temsilcisi Prof. Dr. Elvan Altan’a soruyoruz.

İBB Şehir Planlama Katılım Koordinatörü Miray Özkan ve Uzman Bengi Çakmak'la Beyoğlu Mekansal Strateji Planı üzerine konuşuyoruz.

Antakyalıları bağlayan toplumsal harcı güçlendirmek için Antakya’ya geri dönmenin önemi üzerine konuğumuz Anna Maria Beylunioğlu'yla konuşuyoruz.