Ekokozmopolitan

Konuğumuz Kaliforniya Üniversitesi, Santa Cruz’da Film ve Dijital Medya Bölümü’nde Doçent ve Belgesel Sanatlar ve Araştırma Merkezi’nin eş yöneticisi Selmin Kara ile Antroposen sineması, ekofilm ve atığın estetiğini konuşuyoruz.

Hayata Pedal Çevir projesiyle su ve doğa meseleleri çerçevesinde çevre bilinci oluşturmayı ve sürdürülebilirliği amaçlayan Özyeğin Üniversitesi Bisiklet Kulübü öğrencileri ile yine Özyeğin Üniversitesi'nden Dr. Öğr. Üyesi Metin Çavuş'u konuk ediyor; Metin Çavuş, Özyeğin Üniversitesi Endüstri Mühendisliği Bölümü öğrencisi Arif Çakır ve Özyeğin Üniversitesi Psikoloji Bölümü öğrencisi Arzu Nalbant ile Kaybolan Sularda Pedal Çevirmek adlı belgesel üzerine konuşuyoruz.

Konuğumuz Yasemin Özcan ile Islak Zemin sergisini konuşuyor; toprakla, suyla düşünme, bilgi üretme, hayal etme üzerine sohbet ederken miras, aktarım, hafıza, toplumsal cinsiyet gibi pek çok konuya da değiniyoruz. 

Konuğumuz Antroposen Sohbetler programını hazırlayan ve sunan Utku Perktaş ile biyoçeşitliliği tarihsel perspektifiyle konuşuyor; geçmiş iklim dalgalanmaları ile bugünkü iklim değişikliği arasındaki farklardan, günümüzdeki hızdan ve yerel gerçekliklerden bahsediyoruz. 

Jean-Thomas Tremblay’in Breathing Aesthetics (2022) adlı kitabını konuşuyoruz.

Kitap, nefesin ve solunumun, küresel krizlere verilen bir yanıt olarak çağdaş sanat, edebiyat ve sinemada nasıl merkezi bir odak haline geldiğini inceliyor. Jean-Thomas Tremblay, kirlilik, pandemiler ya da devlet şiddeti gibi nedenlerle ortaya çıkan “zor nefes alma” durumunun, riskin farklı toplumsal gruplar arasında eşitsiz biçimde dağıldığının bir göstergesi olduğunu ileri sürüyor. Biz de nefesi estetik, politik ve ontolojik olarak yeniden düşünüyoruz.

Konuğumuz Zeynep Oktay ile ilk şiir kitabı Birlerken'i konuşuyoruz - Birlerken'deki hakikati, Tanrı’yı, doğayı, hayali, melankoliyi, aşkı, bedeni, bedenselliği, deliliği, çocukluğu, hazzı, acıyı daha nicelerini... 

Konuğumuz Saidiya Hartman ile Tiya Miles'ı konuşuyor; Hartman'ın tarihsel boşlukları ve eksiklikleri anlamak ve bu boşlukları eleştirel bir şekilde doldurmak için kullandığı, gerçeklik ile hayal gücünü karıştırdığı "critical fabulation" yönteminden bahsediyoruz.

Çağdaş Avrupa edebiyatının en önemli ve en etkili yazarlarından Olga Tokarczuk'un Sür Pulluğunu Ölülerin Kemikleri Üzerinde (Drive Your Plow Over the Bones of the Dead, 2009) adlı romanını konuşuyoruz. 

Alexis Pauline Gumbs'ın Undrowned kitabından ilhamla Siyah Feminist Spekülatif Bilgi ve Deniz Memelileri üzerine konuşuyoruz. 

Sınırda yazmanın kültürel, politik ve ekolojik yanlarını tartışırken; Amerikalı Chicana feminizmi, kültürel teori ve queer teorisi Gloria Anzaldúa'yı ve Borderlands: Yeni Mestiza kitabını, Mestiza bilincini ve ekolojik olarak yarattığı imkanları konuşuyoruz.

Konuğumuz Yorkville Üniversitesi'nden Sosyal ve Beşeri Bilimler Profesörü Çağdaş Dedeoğlu ile posthuman citizenship (insan sonrası yurttaşlık) kavramı ve pratikleri hakkında konuşuyor; insan sonrası yurttaşlık ışığında aktivizm üzerine sohbet ediyoruz.

Olga Tokarczuk’u konuşmaya devam ediyor ve Tokarczuk'un eserlerinde kadınlara ve doğaya yönelik baskıya karşı ekolojik, feminist ve canavarımsı eğilimleri konuşuyoruz.

Nükleer okuryazarlığı konuştuğumuz bu programda Çernobil'in yalnızca geçmişte kalmış bir nükleer felaketi anmak anlamına gelmediğinden bahsediyoruz.

Çernobil’i 40. yılında nasıl hatırlıyoruz?

26 Nisan 1986’da patlayan 4 numaralı reaktör, sadece Sovyetler Birliği’nin teknolojik ve siyasal krizini açığa çıkarmadı; aynı zamanda radyasyonun bedenlerde, toprakta, ormanlarda, gıdada ve kuşaklar arası hafızada nasıl yaşamaya devam ettiğini de gösterdi. Bu yüzden 2026’daki 40. yıl, Çernobil’i kapatılmış bir tarih olarak değil, hâlâ süren bir çevresel ve politik sorun olarak yeniden düşünmek için önemli bir eşik. Bu programda MIT'de tarih profesörü ve araştırmacısı Kate Brown'un çernobil üzerine yaptığı önemli çalışmalardan bahsediyoruz.

Antropolog Jason De León’un Amerika-Meksika sınırındaki önemli çalışmasını, melez kolektifi, Açık Mezalar Ülkesi: Göç Yolunda Yaşamak ve Ölmek (The Land of Open Graves: Living and Dying on the Migrant Trail) adlı kitabını konuşuyoruz. 

Konuğumuz Emine Ayhan ile Shakespeare üzerine konuşuyor; Shakespeare'in doğaya ve yabanıl alana yaptığı göndermelerden, özellikle toprak ve su imgelerinden yola çıkarak Shakespeare ekolojilerini irdeliyoruz.