Bağımsızlar

"Çocuklarla Fotoğraf Çalışmaları"nı konuşmak üzere, yıllardır bu alanda yapılan bağımsız çalışmaların yürütücülüğünü yapan belgesel fotoğrafçı, yazar Özcan Yurdalan’ı konuk ediyoruz. 

Gazhane Çevre Gönüllüleri'nden Maya Arıkanlı Özdemir, İpek Aksel, Zinem Yılmaz ile Yeryüzü Ekoloji Kolektifi’nden Utku Şahin ve İyi Sosyal Kooperatif’ten Cemil Can Yusufoğlu ile 10. Gazhane Şenliği’ni nasıl 'müşterek' gerçekleştirdiklerini ve 'birlikte yönetelim' diyerek tartışmaya açtıkları 'kamusal alanların yönetiminde ortaklık hukukunu' konuşuyoruz.

İKSV'nin Avrupa Birliği desteğiyle hayata geçirdiği Ortaklaşa: Kültür, Diyalog ve Destek Programı kapsamında gerçekleştirdiği bir yıllık saha araştırmasının sonucunda ortaya çıkan on birinci kültür politikaları raporu Türkiye’de Yerel Kültür Ekosistemi başlığıyla yayımlandı.

Doç. Dr. Ulaş Bayraktar tarafından kaleme alınan rapor, Türkiye’de birbirinden çok farklı aktörleri ve profilleri içinde barındıran kültür ekosisteminin genel bir resmini çizmeyi amaçlıyor. Raporun yerel yönetimler ve sivil kültür-sanat kuruluşları arasında güçlü bir diyalog ve işbirliği zemini oluşturması, bu sayede yerel kültür politikalarının uzun vadeli bir perspektifle ortaklaşa kurgulanmasını mümkün kılacak bir tartışmayı başlatması hedefleniyor.

Konuğumuz Gönen/Balıkesir’de 2023 yılında çalışmalarına başlayan Montag Residency’nin kurucusu Eda Emirdağ ile bir bağımsız sanatçı misafir programı olarak Montag Residency’nin amaçlarını, ortaya çıkış sürecini, yerel ile olan ilişkisini ve bundan sonra yapacaklarını konuşuyoruz. 

Konuklarımız Haydarpaşa Dayanışması’ndan Gül Köksal ve Tugay Kartal ile dayanışmanın ortaya çıkışı ve Haydarpaşa ve Sirkeci Gar binaları ve gar sahalarının Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ile imzalanan protokolle 29 yıllığına Kültür ve Turizm Bakanlığı'na devredilmesi konularını konuşuyoruz.

Bu hafta Çanakkale Yeni Havra Mahallesi'nde gençlerin kendilerini özgürce ifade edebilmeleri ve ilham bulabilmeleri için alternatif alan yaratmak amacıyla yola çıkan SUB ekibinden İlayda Tunca ve Derin Uludağ’ı konuk ediyor ve kendileriyle SUB’ın projelerini, pandemi öncesi ve sonrası değişen topluluk oluşturma pratiklerini, kent ve kırsal arasında deneyimledikleri yeni topluluk dinamiklerini ve sanatçılarla yaptıkları işbirliklerini konuşuyoruz. 

Kültür ve yaratıcı endüstri alanlarında etki odaklı projeler geliştiren ve erişimi güçlendiren üretim platformu Kültürakt'ı konuklarımız Nurdan Unus ve Mustafa Çokran ile konuşuyoruz. 

Merak Kabineleri e-bülteninin kurucularından tarihçi, eskiçağcı ve müzeolog Emel Gülşah Akın ve müzeolog- araştırmacı Ayça Bayrak Uluğ ile bir araya geliyoruz. 

Merak Kabineleri, müzecilikle ilgili dikkat çekici ve ilginç çeşitli içerikleri derleyerek okuyucularla buluşturma amacıyla kuruldu. Müzecilikle ilgili tekil haberlerin, meselelerin, güncel konuların derlenerek bir araya getirilmesiyle oluşacak arşivin günümüze ait müzecilik anlayışını “okumak” için önemli ipuçları sunabileceğine inanan Emel Gülşah Akın ve Ayça Bayrak Uluğ, Merak Kabineleri’ni hazırlarken izleyeni şaşırmaya, tefekküre, merak etmeye davet eden “sıradışı, nadide, acayip veya garip” şeylerin sergilendiği ve modern müzelerin öncüleri kabul edilen kabineleri düşünerek yola çıkıyorlar.

Yaklaşmakta olan Mardin Bienali dolayısı ile Hangi Sergi Nerede? inisiyatifini Rıdvan Aşar’la konuşuyoruz.

Hangi Sergi Nerede?, 6. Mardin Bienali sırasında bir yandan Mardin’de Bienale paralel olarak açılan sergileri görünür kılmayı hedeflerken, öte yandan da bağımsızları araya getirme, paralel etkinlikler sahnesini organize etme rolu oynayan bir inisiyatif olarak 2024 yılında oluştu. Rıdvan Aşar bu sene ikinci kez Mardin Bienaline hazırlanan Hangi Sergi Nerede? inisiyatifini ve hazırlıklarını anlatıyor. 
 

Bu hafta kültür yöneticisi, editör ve bir çok bağımsız girişimin kurucuları arasında yer alan Sarp Keskiner’le İzmir’den merkez çevre ilişkisine baktık. Bağımsızlar için merkezde veya çevrede olmak ne anlama geliyor, kaynaklara erişimi nasıl etkiliyor, izleyici ile ilişki nasıl değişiyor; merkez-çevre hiyerarşisi; bağımsızlar arasındaki ilişki ağlarının çoğalmasının, çevre ile merkezler arasındaki işbirliklerinin hayati önemi üzerine konuştuk.

Açık Radyo Dinleyici Destek Programı çerçevesinde bu hafta Açık Radyo ve bağımsızlık üzerine konuştuk. Bağımsız bir yayın organı olarak Türkiye’nin kültür sanat ortamında yaklaşık 25 yıldır varlığını, Madra’nın deyimiyle “fikri hür, irfanı hür, vicdanı hür” yayıncılık anlayışını ve yine Madra’nın deyişiyle “yerel, yatay ve yavaş” bir anlayışla çoğaltarak sürdüren Açık Radyoyu konuştur. Türkiye’de benzeri olayan bir örnek ve tüm destekçiler için katılımcı bir model olan Dinleyici Destek Programı ile Açık Radyo’nun bağımsızlığını sürdürmesi ve çoğaltmasına destek olmak için Açık Radyo websitesi veya mobil uygulamasından tek bir butona veya https://aciksite.com/#/ linkine tıklamanız yeterli; hemen, şimdi.

Bu hafta farklı bir konuk ağırlıyor, Balkanlar'dan bağımsız bir inisiyatifin deneyimini dinliyoruz. Kosova’nın Prizren kentinde bu sene 70. yaşını kutlayan Lumbardhi Sineması'nın Balkanlar'ın zor tarihinde ayakta kalma hikayesini ve onu yaşatmak için bir grup Prizren’li gencin mücadelesini birinci ağızdan dinliyoruz. 

Bu hafta konuğumuz Mardin'den Canan Budak ve 13m2. 13m2'nin şehirdeki sanatçılar ile farklı disiplinlerden gelen kişileri, büyüklü küçüklü organizasyonları bir araya getiren gücünü, kamusal mekana yayılan etkinliklerini ve kendine yetebilir yapısını konuştuk. Bağımsızlık anlayışı ve kaynak paylaşımına yaklaşımıyla olanı paylaşma pratiklerinden bahsettik. 13m2 Mardin'de turistik olanın dışında mekanların mikro belleğini tutmaya, esnafla yakın temasta bulunmaya devam ediyor.

Bu hafta Ezgi Baçay'la birlikte Antep'te yerleşik Nar Sanatı kurucu uyeleri Merve Karataş ve Mustafa Çirkin'le konuştuk. Türkiye-Suriye depreminin çalışmalarını nasıl etkilediğini, deprem sonrasında bağımsız bir kültür sanat organizasyonu olarak bilgi ve deneyimlerinin nasıl yardımcı olduğunu anlattılar. Sanatın deprem sonrası etkin bir eylem olarak özellikle çocuklara nasıl destek verdiğini paylaştılar. Depremden sonra normalleşme süreci ve gelecek projeleri üzerine konuştular.

İstanbul Fringe Festival ekibinden Denizhan Çay ile beraberiz. Denizhan Çay ile bağımsız bir festival düzenlerken kurdukları işbirlikleri, ekip içi dinamikleri, motivasyon kaynaklarını ve zorlukları konuşuyoruz. Sürdürülebilir bir festival ne demek, yöntemleri nedir, bilgi değiş tokuşu için gerekli ortam nasıl sağlanırı tartışıyoruz.