Açık Mimarlık

Koronavirüs salgınında ortaya çıkan mekansal ihtiyaçlarımıza dair çözümler geliştirmek amacıyla bir araya gelen Acil Korona Mekanları ekibinden Esra Sert, Zeynep Ç. Çınar ve Ayşenur Kara konuğumuz. Türkiye çapında farklı disiplinlerden kişilerin oluşturduğu grubun bir araya geliş hikayesini, açık çağrı ile kurulan proje gruplarını, yaptıkları projeleri konuştuk.

Mimarlıkta akademi içi ve dışında farklı araştırma biçimlerini konuştuğumuz program serisi dahilinde dinleyicilerden gelen soruları Eray Çaylı, Hasan Cenk Dereli, Yağmur Yıldırım tartışıyor.

İzmir'de devam eden Fahrettin Altay-Narlıdere metro hattı yapımını mimarlık fotoğrafçısı Orhan Kolukısa belgeledi, fotoğraflar Hasan Cenk Dereli'nin editörlüğünde ve Umut Altıntaş'ın tasarımıyla "Metro" kitabına dönüştü. Hasan Cenk Dereli ve Orhan Kolukısa ile gerçekleştirdiğimiz bu programda yeraltında mekânın deneyimini, büyük infrastrüktür inşaatlarını belgeleme sürecini, bu projelerdeki emeği görünür kılma yaklaşımlarını konuşuyoruz.

Hrant Dink Vakfı'nın KarDes Çokkültürlü Hafıza Turları rehberi, İstanbul'un çok katmanlı kültürel mirasını paylaşmayı amaçlayan, farklı semtlerin hafızasından içerikler sunan bir gezi rehberi olarak hazırlanmış bir mobil uygulama. Proje kapsamında, mayıs ayı boyunca Pera'nın tiyatrolarını konu eden bir dizi çevrimiçi etkinlik gerçekleştiriliyor. 1850-1950 yılları arasında Pera'da varolmuş 12 tiyatro sahnesini, her etkinlikte farklı bir oyuncu katılımcılara anlatıyor. Her etkinliğin bilet geliri, İstanbul'daki bir tiyatroya destek olarak aktarılıyor. Hrant Dink Vakfı'ndan konuğumuz Rudi Sayat Pulatyan ile bu çevrimiçi turu konuşuyoruz.

SALT Araştırma ve Programlar ekibinden Meriç Öner ve Onur Yıldız’ı konuk ettiğimiz bu programda, SALT Beyoğlu’nda devam eden İklimcil: Mevsimler Sürüklenirken sergisini, kamu programlarını ve araştırma sürecini konuşuyoruz. Londra merkezli araştırma topluluğu Cooking Sections’ın (Daniel Fernández Pascual ve Alon Schwab) İklimcil projesi, insan faaliyetlerinin değiştirdiği iklim koşullarında gıda altyapısı ve yeme içme alışkanlıklarını inceliyor. İklim değişiminin sebep olduğu yeni mevsim ve yağış koşulları, kıyı dönüşümleri, tarım, sanayi ve kentleşme politikalarının gıda üretimi ve tüketiminde yarattığı dönüşümleri, Türkiye’den çeşitli vaka incelemelerinde takip ediyor. Her vaka incelemesinde farklı yer ve olgulara odaklanan ve farklı disiplinlerden kurum ve aktörleri bir araya getiren İklimcil projesinin bu işbirliğine dayalı yöntemini de SALT ekibinden dinliyoruz.

Mimarlar neden defter tutar? Bir bilgi üretim biçimi ve araştırma yöntemi olarak defter nasıl işler? Mimarlık pratiğini araştırmaya dair eylemleri de içerecek biçimde düşündüğümüzde, defter tutmak nasıl bir mimarlık pratiğidir? Bir defteri incelediğimizde, bu pratiği icra eden özneye dair neleri keşfederiz? Bu soruları tartışacağımız programda konuğumuz Beykent Üniversitesi öğretim üyesi ve mimar Aslı Uzunkaya. “Tasarım Yoluyla Araştırma ile Düşünüm Kayıtları: Mimarlar ve Defterleri” başlıklı doktora tez çalışması üzerinden mimarları ve defterlerini, mimarın bilme ve araştırma süreçlerini konuşacağız.

Konuğumuz Dr. Bülent Batuman ile Taksim Meydanı’nın güncel durumunu AKP’nin mekansal stratejileri ve kentsel politikaları üzerinden tartışıyoruz. Batuman’ın Metis Yayınları’ndan yayımlanan kitabı “Milletin Mimarisi: Yeni İslamcı Ulus İnşasının Kent ve Mekan Siyaseti”, İslamcılık ve yapılı çevre ilişkisini kapsamlı şekilde inceliyor. Çalışma, AKP dönemi kentsel politikalarını ve yarattığı özgün İslamcı kentsel durumu farklı temalar ve vaka çalışmalarıyla değerlendiriyor. Bu programda, kitabın yayımlandığı 2019 yılından bugüne nelerin nasıl dönüştüğünü, Taksim Camisi, yeni AKM, Beyoğlu Kültür Yolu üzerinden konuşuyoruz.

İstanbul’un geleceğini ortak akılla düşünmeye ve sorunların çözümlerini birlikte üretmeye yönelik uzun erimli bir plan çalışması olan Vizyon 2050 strateji belgesinin lansmanı 5-6 Temmuz tarihlerinde İstanbul Planlama Ajansı kampüsünde gerçekleşti. Katılımcı bir süreçle, 1100 paydaş ve 22.200 kişinin katılımıyla oluşturulan çalışmada İstanbul’un 2050 yılına dair amaç ve hedefleri içeren yedi ana tema belirlendi: çevreyi koruyan ve değişen iklime uyumlu kent, etkin ve kapsayıcı hareketlilik, iyi yaşam sağlayan canlı ve duyarlı mekanlar, dönüştüren ve dayanıklı ekonomi, herkes için erişilebilir ve adil kentsel olanaklar, eşit ve özgür toplum, bütünleşik ve akıllı altyapı sistemleri. Bu programda Vizyon 2050 strateji belgesinin oluşturulma sürecinden ve içeriğinden, tema ve amaçlarından, lansman programındaki panel ve konferanslarda tartışılan konulardan söz ediyoruz.

Onuncu yılı vesilesiyle Herkes İçin Mimarlık, her ayın üçüncü haftası Açık Mimarlık'ı devralıyor. HİM ekibinden Emre Gündoğdu ve Mina Öner bu programda doğal yapı üretimi ve mimarlık ilişkisi üzerine konuşuyor.

Herkes İçin Mimarlık'tan Emre Gündoğdu bu programda Urbankoop kooperatif birliğinden Alp Arısoy ve Onur Atay ile bir araya geliyor; kentsel örgütlenme modelleri, ortak üretim biçimleri, afet sonrası geçici yerleşimler gibi konular ve Urbankoop'un 6 Şubat depremleri sonrasındaki süreçte yaptıkları çalışmalar üzerine konuşuyor. Herkes İçin Mimarlık Derneği ekibi her ayın üçüncü haftası Açık Mimarlık'ta programlar gerçekleştiriyor.
 

Reşad Ekrem Koçu arşivi ve İstanbul Ansiklopedisi üzerine “Başka Kayda Rastlanmadı” sergisi Salt Galata’da açıldı. Bu vesileyle, sergi küratörlerinden mimarlık tarihçisi Prof. Dr. Bülent Tanju ile Koçu’yu ve ansiklopedide nasıl bir İstanbul olduğunu konuşuyoruz.

Cumhuriyet'in 100. yılı için yayımladığımız bu program için, mimarlık üzerine düşünüp üreten farklı kişilerden Cumhuriyet dönemini onlara anımsatan, Cumhuriyet ideolojisini ya da mirasını yansıttığını düşündükleri bir yapıyı ya da projeyi anlatmalarını istedik. Böylece kişisel deneyimlerle de örülmüş farklı mimarlık hikayeleri ortaya çıktı. Bu ilk bölümde Murat Germen, Müge Cengizkan, Orkun Dayıoğlu, Şebnem Yücel dört farklı yapının hikayesini aktarıyor; Atatürk Müze Köşkü, İller Bankası, Ankara Sergievi ve Gençlik Parkı.