Açık Mimarlık
Alternatif Mimarlık Pratikleri yüksek lisans programı - Açık Mimarlık: 30 Temmuz 2020
"Alternatif Mimarlık Pratikleri" yüksek lisans programı birinci yılını doldurdu, İstanbul MEF Üniversitesi'ndeki programa yeni dönem için öğrenci kayıtları başladı. Öğretim üyesi kadrosundan Dr. Burcu Serdar Köknar ve Dr. Kürşad Özdemir ile programın öğrencilerinden Zeynep Ulusoy konuğumuz, programın başlangıç amaçlarından, bugüne kadarki süreçten, öğrenci işlerinden, yapısından konuşuyoruz.
"Saydam Şehrin İçinden" sergisi
Setenay Alpsoy'un "Saydam Şehrin İçinden" sergisi 28 Kasım'a kadar Evin Sanat Galerisi'nde açıldı. Alpsoy ile resimlerindeki kent peyzajını ve bu peyzajla COVID-19 salgını sürecinde ilişkilenme biçimlerimizi konuşuyoruz.
Salgında kamusal alan ve özel alana toplumsal cinsiyet üzerinden bakmak
Türkiye'de ilk Covid-19 vakalarının görülmesinin üzerinden tam bir yıl geçti. Salgın uygulamaları bir yıldır hayatımıza yeni pratikler, dönüşen deneyimler getirdi. 8 Mart haftasında ve Türkiye'de salgının ortaya çıkmasının yıldönümünde yayımladığımız bu programda salgının mekânsal etkilerini toplumsal cinsiyet perspektifinden tartışıyoruz. Konuğumuz Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi öğretim üyesi Selda Tuncer. Kendisiyle, İsveç ve Türkiye'de salgın sürecinde kadınların kamusal alan ve özel alan deneyimlerini toplumsal cinsiyet perspektifinden incelediği araştırmasının bulgularını konuşuyoruz. Tuncer'e göre kentte mekânsal ayrışma keskin bir şekilde cinsiyetlendirilmiş halde ve salgında bu bir kriz olarak derinleşti. Erkekler kamusal alandan çekilmeye direnirken kadınların kamusal mekânla ilişkisindeki gerilim bu krizle arttı, öte yandan salgında yeni mekânsal pratikler ortaya çıktı.
Üç dönemin ardından: Uzaktan eğitim
Covid-19 salgın koşullarından ötürü uzaktan eğitime geçilmesinin ardından, üniversitelerde üç dönem çevrimiçi tamamlanmış oldu. Bu üç dönemdeki deneyimlerimizi, zorlukları, olasılıkları, öğrendiklerimizi bir seri programda farklı veçhelerinden konuklara soruyoruz. Mimarlık eğitiminin ve stüdyo işleyişinin mevcut yöntemlerinin ve dönüşüm ihtiyacının tartışıldığı zamanlarda umulmadık biçimde yaşadığımız bu çevrimiçi deneyimin, önümüze hangi yeni soruları bıraktığını tartışıyoruz. İlk programda Sevgi Türkkan ile birinci sınıf stüdyoları ve sosyal öğrenme, Ahmet Sertaç Öztürk ile bitirme projesi ve yaparak öğrenme odağında uzaktan eğitimi konuşuyoruz.
"Burası”: İstanbul’u düşünen bir sergi
Yapı Kredi Kültür Sanat Yayıncılık ve İstanbul Büyükşehir Belediyesi işbirliğinde düzenlenen “Burası” sergisi geçtiğimiz ay açıldı. Kentsel politik ekoloji ve çevre adaleti üzerinden İstanbul’u düşünen sergide hem İBB koleksiyonundan eserler hem de güncel sanatçıların eserleri yer alıyor. Serginin küratörü ve Yapı Kredi Kültür Sanat sergiler direktörü Kevser Güler konuğumuz, “Burası”nı ve İstanbul’a nasıl baktığını konuşuyoruz.
Reşad Ekrem Koçu, İstanbul Ansiklopedisi ve arşivi
Reşad Ekrem Koçu'nun İstanbul Ansiklopedisi, 1974 yılına kadar fasiküller halinde yayımlanan ve Koçu'nun ölümüyle G harfinde tamamlanamadan kalmış nevi şahsına münhasır bir kent ansiklopedisi. Ansiklopedi arşivinin 2018 yılında Kadir Has Üniversitesi tarafından satın alınmasıyla, arşivin dijitalleştirilmesi çalışmaları başladı. Yakında kamu erişimine açılacak olan arşive dair gündem oluşturmak ve ilgiyi çoğaltmak için iki kurum işbirliğinde farklı etkinlikler gerçekleştirildi. Toplumsal Tarih dergisinin 338. sayısında yer alan "Reşad Ekrem Koçu, İstanbul Ansiklopedisi ve arşivi" dosyası, Koçu'nun İstanbul Ansiklopedisi'ni ve arşiv çalışmalarını farklı veçhelerinden farklı yazarların metinleriyle inceliyor. Dosyanın editörleri olan ve İstanbul Ansiklopedisi arşiv çalışmalarına dahil olmuş Gürbey Hiz ve Melike Sümertaş bu programda konuklarımız. Kendileriyle Koçu'yu, İstanbul Ansiklopedisi arşivini ve dosyayı konuşuyoruz.
Silahşorların Parisi
Alexandre Dumas’nın Üç Silahşorlar, Yirmi Yıl Sonra ve Demir Maske romanlarında nasıl bir Paris şehri vardı? Üç farklı dönemde geçen bu romanlarda nasıl politik, kentsel ve toplumsal bağlamda nasıl bir gündelik hayat vardı? Bu bölümde Danimarkalı mimar ve kent plancısı Steen Eiler Rasmussen’in Şehirler ve Yapılar kitabında silahşorların Paris şehrini anlattığı bölümüne yer veriyoruz. Danca 1949 yılında, İngilizce 1951 yılında yayımlanan kitabın Türkçesi Arketon tarafından Deniz Özden çevirisiyle 2020 yılında yayımlandı.
Yelta Köm ile 17. İstanbul Bienali üzerine
Mimar Yelta Köm'le 17. İstanbul Bienali, Açık Radyo'nun bienale katılımı ve kendisinin bizzat bienal için gerçekleştirmiş olduğu çalışmalar üzerine konuşuyoruz.
İstanbul'un barınma krizi
Bu programda yaşadığımız barınma krizini, Türkiye ve İstanbul'a özgü nedenlerini ve buna dair yapılan kimi araştırmaları konuşuyoruz. Erişilebilir, güvenli konutun temel bir insan hakkı olduğunu hatırlatıyor, farklı raporlar ve aktörlerce önerilen çözüm önerilerine yer veriyoruz.
Sakatlık ve mimarlık
6 Şubat depremlerinde on binlerce kişi uzvunu yitirdi. Engelliliğin bir istisna değil kurucu bir kavram olduğu kentler düşünülebilir mi? Dr. Evren Uzer ile birlikte tartışıyoruz.
"kendin yap" mimarlık kitapları
Hasan Cenk Dereli ile mimarlık kitapları üzerine konuştuğumuz programların bir yenisi bu bölümde. Bu kez Cenk'in çizimlerini ve yazılarını paylaşmak için bir mecra olarak mimarlık kitapları yapmasını, fanzinlerden nobonbooks'a evrilen "kendin yap" mimarlık kitaplarını, bandrollü kitap yayıncılığının yasal ve teknik süreçlerini konuşuyoruz.
2023 yıl değerlendirmesi
Yılın son programında H. Cenk Dereli ile Yağmur Yıldırım, 2023'ün mimarlık gündemlerini değerlendiriyor.