Açık Bilinç

Önceki hafta kaybettiğimiz yazar, şair, felsefeci, çevirmen ve radyocu Oruç Aruoba'yı, genç kuşaklar üzerinde bıraktığı izleri sürerek, Emre Ülker ve Harun Tekin ile birlikte anıyoruz.

Açık Radyo'nun Dinleyici Destek Şenliği sürüyor.  Bu seneki temamız: Farkındalık. Açık Bilinç’te, destek haftasında, komplo kurgularından radyonun işlevlerine ve dinleyici yorumlarına uzanan bir program yapacağız.

Muhafazakarlarla liberallerin beyinleri farklı mı çalışıyor? Beyin faaliyetlerine bakarak bir insanın siyasi görüşü anlaşılabilir mi? Bunun ne önemi olabilir? Başka hangi soruları sormalıyız?

"Pan-psişizm" görüşü Felsefe'de nasıl savunulabilir? Mikro / Kozmik psişizm ayrımı nedir? Materyalizm ile Dualizm dışında bilince dair alternatif bir açıklama sunuyor mu? Bilkent Universitesi'nden felsefeci Dr. Tufan Kıymaz ile konuşuyoruz. 
 

Evrim kuramı ülkemiz müfredatında nasıl bir yere sahip? Biyoloji, evrim kuramı olmadan eksik kalıyor. Peki evrimsel biyolojiyi kim nereden öğrenebilir? Prof. Mehmet Somel ve Merve İnci Şahin anlatıyor.

Oyun teorisi nedir, ne işe yarar? Matematikçiler ve iktisatçılar, niçin böyle bir teori geliştirdiler? Oyun teorisi üzerine uluslararası alanda tanınırlığı olan akademisyen Prof. Remzi Sanver ile konuşuyoruz.

'Türkiye'nin Değerleri' serisinde bu hafta konuğumuz, geçen hafta olduğu gibi, yine Northwestern Üniversitesi'nden nörobilimci Prof. Marsel Meşulam.

• "Mekansal ihmal" nedir, niye olur? 
   
• Bu aralar Meşulam'ın araştırmaları hangi konularda yoğunlaşıyor?
   
• Marsel hocanın genç nörobilimcilere tavsiyeleri neler? 

Açık Bilinç 5 Ocak 2016 5 Ocak Salı 09:30 Açık Bilinç'te gözleri olmayan ama ekolokasyon yöntemiyle "kulaklarıyla gören" Daniel Kish'in olağanüstü öyküsü var. Ekolokasyon, yarasaların karanlıkta ses sinyalleriyle yol bulma ve avlanmasını sağlayan bir biyo-sonar mekanizması. Yarasaların bazı balinalar ve yunusların da kullandığı ekolokasyonla avlandığını, hayvanlarda bilinç üzerine pek çok makalesi ve kitabı bulunan Harvard Üniversitesi'nden Prof. Donald Griffin kanıtlamıştı. Bir yaşındayken iki gözünü de kansere kaybeden D. Kish kendi geliştirdiği ekolokasyon yöntemiyle özgürce dolaşabiliyor, bisiklete biniyor. "Biz gözlerimizle değil zihnimizle görüyoruz" diyen Kish'in şimdiye dek 40 ülkede onbinin üzerinde görmeyen çocuğu eğittiği vakfı: http://www.worldaccessfortheblind.org Daniel Kish ekolokasyon yardımıyla sokakta bisiklete binerken: Shorts: Daniel Kish's echolocation in action Kish'in TED konuşması: Daniel Kish: How I use sonar to navigate the world Kish'in öyküsünü anlatırken, yakın-algı (dokunma, koku, tat) ve uzak-algı (görme, işitme) modaliteleri arasındaki ilişkiden de söz edeceğiz. Yeni yılın bu ilk programında ayrıca 1970'lerde Ankara Görme Engelliler Okulu'nda geçen küçük kişisel bir anekdot da var.

Açık Bilinç 1 Eylül 2015 Bu hafta Açık Bilinç'te konumuz siborglar! "Siborg" terimi, "Sibernetik Organizma"nın kısaltılmış hali. Programda, siborg biyo-teknolojileriyle insan bedenine sentetik arayüzler eklenmesi ve insan evriminin yönlendirilmesi ihtimalinden söz edeceğiz. Siborglar insan-makina füzyonuyla evrilecek yeni bir tür olabilir mi? Canlılar ve inorganik nesnelerde ortak iletişim ve kontrol ögeleri üzerine kurulan Sibernetik bilimi, çokdisiplinli bir çalışma alanıdır. En önemli kurucularının arasında, geri-bildirim kavramını da formalize etmiş olan ünlü matematikçi Norbert Wiener'ı sayabiliriz. Sibernetik'in Yapay Zeka'yla düşmanca bir ilişki içeren tarihçelerine ilerideki bir programda ayrıca değineceğiz. Biyoteknoloji alanındaki gelişmeler sayesinde bir süredir prostetik uzuvlar üretilebiliyor ve kullanılıyor. Yalnızca uzuvları değil, sinir sistemleri de prostetik arayüzlerle geliştirilmiş siborglar, insan türünün geleceğine yön verebilir.

Açık Bilinç 28 Nisan 2015 Bu hafta, daha önce de konuğumuz olmuş olan Prof. Dr. Oğuz Tanrıdağ ile, Türk Nöropsikiyatri Derneği'nin 100. yıl kongresinde yapmış olduğu sunumdan yola çıkarak, ülkemizde nöropsikiyatrinin tarihçesini konuşuyoruz.

Açık Bilinç 23 Aralık 2014 Doktora çalışmasını işkence mağdurları ve travma üzerine yapmış olan ve Bilgi Üniversitesi Travma Çalışmaları Programı'nin koordinatörlüğünü yürüten Dr. Murat Paker'le, üzerinde geçen hafta da konuştuğumuz CIA raporu, işkence, ve psikologların rolü konularını tartışmayı sürdürüyoruz.

26 Ağustos 2014: Açık Bilinç'te bbeyin bilimleri tartismalarini surdurerek beyinde plastisite ve ogrenme konusunda bu ay yayimlanmis olan yeni bir makaleyi tartisacagiz. 'Frontiers in Human Neuroscience' dergisinde yer alan, Brezilya'li futbolcu Neymar'in beyni uzerine yapilmis bir calismadan soz edecegiz.

Açık Bilinç 22 Nisan 2014

17 Aralık 2013: Din felsefesi ve epistemolojisi çerçevesinde yaşam, ölüm, ve "öbür dünya tasavvurları" konusunu konuşuyoruz.

6 Ağustos 2013: Sosyal psikolojinin onemli calismalarindan Bilişsel Ahenk(sizlik) kurami [Cognitive Dissonance Theory] isiginda, rahatsizlik veren gerceklikler karsisinda inkara yonelmeye dair insani egilim uzerine konusuyoruz.