Yerden Yüksek

Hafriyatın izini sürüyoruz. Konuğumuz Mekânda Adalet Derneği'nden Deniz Öztürk, hafriyatın sektörel, kentsel ve çevresel etkilerini ortaya koyduğu güncel araştırmasının çıktılarını paylaşıyor. Kentleşme dinamiklerinin bugüne kadar kıyısında kalan, ancak inşaat pratiğinin merkezinde, kentsel deneyimin içinde yer alan, dolgu alanlarıyla kentin çehresini değiştiren hafriyatı mega projelerle ele alıyoruz.

Mino'nun Şarkısı projesiyle Efsun Sertoğlu, Melda Akbaş ve Nilüfer Atalay'ı ağırlıyoruz.

Mino'nun Şarkısı projesi çocukların bedensel haklarını anlatan animasyonlu müzik klibini, kapsayıcı eğitim materyallerini kapsıyor. Mino'nun yaratıcılarından projenin öyküsüyle birlikte kamusal mekânlarda çocukların bedensel söz hakkının kapsamını ve kapsayıcı kamusal bir eğitim materyali hazırlamanın inceliklerini konuşuyoruz. 

Fatih Artvinli ile yeni baskısı Telemak Kitap'tan çıkan "Toptaşı Bimarhanesi" kitabı eşliğinde İstanbul'da akıl sağlığı hafızasının izini sürüyoruz.

İstanbul'un önemli endüstri mirası alanlarından Hasanpaşa Gazhanesi'ni ve Gazhane Çevre Gönüllüleri ile birlikte değerlendiriyoruz. Hasanpaşa Gazhanesi son dönemde İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nin alanı bir "iklim müzesi"ne dönüştürmesiyle gündemde. Mirasın kültürel bir alana dönüştürülüp kamusal yaşama katılması kazanımın çok önemli bir parçası. Öte yandan, süreç son dönem kent gündeminde yer tutan "katılımcılık" tartışmalarına da başka bir boyut getiriyor. Gazhane Çevre Gönüllüleri, alanın katılımcı ve yaşayan bir mekâna dönüşmesi için mücadele etmeye devam ediyor. Yerden Yüksek'te gönüllülerden Maya Arıkanlı Özdemir ve Serkan Öngel'le Hasanpaşa Gazhanesi sürecini katılımcılık ve kent hakkı çerçevesinde ele alıyoruz. 

Mekânda Adalet Derneği Kentsel Politikalar Program Koordinatörü Bahar Bayhan'la, 2021 boyunca kentlileri etkileyen konu başlıklarını değerlendiriyoruz.

Bu hafta Yerden Yüksek'te tatildeymiş gibi yapıyoruz ve şezlongda kent-aşırı düşünmenin bir aracı olarak Asterix külliyatına bakıyoruz. René Goscinny ve Albert Uderzo'nun efsanevi çizgi roman serisinde Roma emperyalizmine direnen Galyalıların renkli dünyasındaki kent ve doğa temsillerini inceliyoruz. Konuklarımız Armorica kıyılarında hepimizin bildiği küçük Galya köyünün etrafına yapılacak gayrimenkul projesinin yıldız mimarı Anglaigus, Galyalıların yenilmezlik iksirinin hammaddelerinden petrole ulaşmalarını engellemeye çalışan ajan Dubbelosix ve isimsiz yaban domuzları.

2020-2021 eğitim ve öğretim yılı online olarak başladı. Bir yandan okula dönüş hazırlıkları tüm hızıyla devam ediyor. Eğitim mekânlarının erişilebilirliği, imkan farklılıkları "yeni normal"de nasıl derinlikler kazanıyor? Eğitimcilerin ve ebeveynlerin kaygıları neler? Eğitim Reformu Girişimi araştırmacısı Umay Aktaş ile son araştırması Okula Dönüşün Zorlu Problemleri üzerine bir söyleşi gerçekleştiriyoruz. 

Yerden Yüksek'te bu hafta Dilşad Aladağ ve Eda Aslan ile Unutma Bahçesi Projesi'nin yeni durakları olan sergi ve Bir Yerin İzinde Pek Çok Yer kitabını konuşuyoruz. İstanbul Üniversitesi Botanik Enstitüsü arazisi ve Alfred Heilbronn Botanik Bahçesi'ni merkezine alan projenin sergisi 6 Haziran'a kadar Depo'da ziyaretçilere açık. Araştırma sürecinin günlüğünü tutan Bir Yerin İzinde Pek Çok Yer kitabı ise Manifold'tan basıldı. Unutma Bahçesi projesi yaratıcıları Dilşad Aladağ ve Eda Aslan ile kaybolmaya yüz tutmuş bir mekânın hafızasını ve arşivi oluşturma sürecini değerlendiriyoruz.

Diyarbakır Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Derneği tarafından yürütülen "Diyarbakır/Sur: Bir Bellek Yolculuğu" projesini Dilan Kaya Taşdelen ve Nevin Soyukaya anlatıyor.

Artan kentsel altyapı faaliyetlerinin bize hatırlattığı temiz hava hakkını ve inşaat faaliyetlerinin nefese maliyetini değerlendiriyoruz. Kentsel dönüşüm hareketinin içine doğan çocukların deneyimlerini aktarıyor ve asbest etrafında örülen kentsel mücadelelere kısa bir giriş yapıyoruz.